Gündelik ömrün gerilimi ve dijitalleşen dünya, insan biyolojisinin en temel gereksinimi olan uykuyu bir “dinlenme” aksiyonundan çok, “mücadele” alanına dönüştürdü.
Yabancı uyku laboratuvarlarında yapılan aktüel araştırmalar, sabahları yorgun uyanmanın temelinde genetik faktörlerden çok, bireylerin farkında olmadan yaptığı teknik kusurların yattığını kanıtladı.
İşte global çapta kabul görmüş uzmanların datalarıyla, en yaygın 5 uyku yanılgısı ve bilimsel sonuçları:
1. Sistemsiz Uyku Saatleri ve “Sosyal Jet-Lag”
Hafta içi erken kalkıp hafta sonu geç saatlere kadar uyumak, bedenin sirkadiyen ritmini önemli halde bozdu.
Oxford Üniversitesi Sirkadiyen Sinirbilim Enstitüsü’nden Dr. Russell Foster, bu durumun bedende kalıcı bir “sersemlik” hissi bıraktığını belirtti.
Foster, biyolojik saatin her gün birebir saatte ışık görmeye programlı olduğunu, bu sistemin bozulmasının metabolik bozukluklara yol açtığını tabir etti.
2. Mavi Işığa Maruz Kalma ve Melatonin Baskılanması
Yatmadan çabucak evvel akıllı telefon ve tablet kullanımı, beyne “gündüz” olduğu sinyalini gönderdi.
Harvard Tıp Fakültesi’nden uyku uzmanı Dr. Charles Czeisler, ekranlardan yayılan mavi ışığın melatonin hormonunun salgılanmasını geciktirdiğini saptadı.
Czeisler, bu durumun derin uyku evresini kısalttığını ve bilişsel işlevleri zayıflattığını vurguladı.
3. Yüksek Oda Sıcaklığı
Pek çok kişinin üşüme kaygısıyla odayı fazla ısıtması, beden ısısının düşmesini engelleyerek uykuya dalış mühletini uzattı.
California Üniversitesi (Berkeley) Psikoloji ve Sinirbilim Profesörü Matthew Walker, ülkü uyku ortamının yaklaşık 18°C olması gerektiğini savundu.
Walker, beynin uykuya geçebilmek için çekirdek beden ısısını yaklaşık 1 derece düşürmeye gereksinim duyduğunu, sıcak odaların bu doğal süreci engellediğini lisana getirdi.
4. Akşam Saatlerinde Kafein ve Alkol Tüketimi
Kafeinin bedenden atılma mühletinin sanılandan çok daha uzun olduğu bilimsel bilgilerle açıklandı.
Mayo Clinic Uyku Tıbbı Kısmı’ndan Dr. Bhanu Prakash Kolla, öğlenden sonra içilen kahvenin bile gece yarısı merkezi hudut sistemini uyarmaya devam ettiğini aktardı.
Kolla ayrıyeten, alkolün uykuya dalmayı hızlandırıyor üzere görünse de uyku mimarisini parçaladığını ve REM uykusunu neredeyse büsbütün yok ettiğini belirtti.
5. Yatakta Vakit Geçirmek (Şartlanma Hatası)
Yatağın yalnızca uyku ve cinsellik için kullanılması gerekirken; kitap okumak, yemek yemek yahut çalışmak için kullanılması beynin yatak ile uyku ortasındaki bağını kopardı.
Pennsylvania Üniversitesi’nden Dr. Philip Gehrman, beynin yatağı bir “aktivite alanı” olarak kodlamasının uykusuzluk (insomnia) hadiselerini tetiklediğini açıkladı.
Gehrman, uykusu gelmeyen şahısların yatakta dönüp durmak yerine yataktan çıkması gerektiğini tabir etti.
Kaynak: Yeniçağ
Bir yanıt bırakın